Thuộc tính Async và Defer: So sánh chi tiết & Cách dùng đúng

Bạn có bao giờ thắc mắc tại sao website của mình lại chậm chạp dù đã tối ưu hình ảnh? Thủ phạm thường ẩn mình trong các file JavaScript. Bài viết này sẽ giúp bạn tìm hiểu sâu về hai thuộc tính async và defer, những “vũ khí” bí mật giúp bạn xử lý vấn đề này. Hãy cùng WiWeb làm chủ cách dùng chúng để tăng tốc website một cách hiệu quả nhất nhé!

Tại sao JavaScript lại làm chậm website của bạn?

Chắc hẳn bạn đã từng trải qua cảm giác khó chịu khi truy cập một trang web và phải nhìn chằm chằm vào một màn hình trắng xóa. Nguyên nhân lớn nhất thường đến từ cách trình duyệt xử lý JavaScript.

Vấn đề “Render-Blocking” của thẻ script mặc định

Hãy tưởng tượng trình duyệt là một người thợ xây đang xây dựng trang web của bạn từ trên xuống dưới theo bản vẽ HTML. Khi gặp một thẻ <script> thông thường (không có async hay defer), người thợ này sẽ phải dừng mọi công việc lại.

Anh ta phải:

1. Dừng xây dựng (dừng phân tích HTML).
2. Đi tìm và tải về file JavaScript.
3. Thực thi toàn bộ file JavaScript đó.

Chỉ sau khi hoàn thành cả ba bước trên, người thợ mới quay lại công việc xây dựng. Quá trình này được gọi là render-blocking JavaScript, tức là JavaScript đang chặn việc hiển thị trang web. Nếu file script của bạn lớn hoặc mạng chậm, người dùng sẽ phải chờ đợi rất lâu, gây ra trải nghiệm không tốt.

Giải pháp tải JavaScript không chặn hiển thị: Async và Defer

May mắn thay, chúng ta có hai thuộc tính mạnh mẽ để giải quyết vấn đề này: async và defer. Cả hai đều ra hiệu cho trình duyệt rằng: “Cứ tiếp tục xây dựng trang đi, hãy tải file script này song song nhé!”. Tuy nhiên, cách chúng hoạt động sau khi tải xong lại hoàn toàn khác nhau.

Thuộc tính Defer là gì?

Khi bạn thêm thuộc tính defer vào thẻ script, bạn đang nói với trình duyệt:

• Tải song song: Tải file JavaScript này trong nền, đừng dừng việc phân tích HTML.
• Chờ đợi lịch sự: Sau khi tải xong, hãy đợi cho đến khi toàn bộ HTML được phân tích xong.
• Thực thi theo thứ tự: Thực thi các file script có thuộc tính defer theo đúng thứ tự chúng xuất hiện trong HTML.

defer giống như một người khách lịch sự, chờ cho chủ nhà (trình duyệt) sắp xếp xong mọi thứ rồi mới bắt đầu hành động. Đây là lời giải đáp cho câu hỏi defer parsing of javascript là gì – nó trì hoãn việc thực thi script cho đến khi quá trình phân tích HTML hoàn tất.

Thuộc tính Async là gì?

Ngược lại, thuộc tính async hoạt động theo một phong cách “tự do” hơn:

• Tải song song: Giống như defer, nó tải file JavaScript trong nền mà không chặn phân tích HTML.
• Thực thi ngay lập tức: Ngay khi file script được tải xong, nó sẽ tạm dừng việc phân tích HTML và thực thi ngay lập tức.
• Không theo thứ tự: Các file script có thuộc tính async sẽ thực thi ngay khi tải xong, không quan tâm đến thứ tự ban đầu.

async giống như một người giao hàng, họ sẽ bấm chuông (thực thi script) ngay khi đến nơi, bất kể chủ nhà đang làm gì. Điều này có thể gây gián đoạn nếu kịch bản cần tương tác với các yếu tố trên trang chưa được tạo.

So sánh chi tiết giữa Async và Defer

Để hiểu rõ sự khác nhau giữa async và defer, cách tốt nhất là đặt chúng lên bàn cân so sánh. Đây là điểm mấu chốt giúp bạn đưa ra lựa chọn đúng đắn cho từng tình huống cụ thể.

Bảng so sánh trực quan

Bảng dưới đây sẽ tóm tắt những khác biệt quan trọng nhất giữa cách hoạt động của script mặc định, async vs defer.

Phân tích sâu về thời điểm và cách thức thực thi

Nhìn vào bảng, bạn có thể thấy sự khác biệt cốt lõi nằm ở thời điểm thực thi và thứ tự thực thi.

• Với Defer: Bạn có thể hoàn toàn yên tâm rằng khi script của bạn chạy, toàn bộ cấu trúc DOM của trang đã sẵn sàng. Hơn nữa, nếu bạn có nhiều script phụ thuộc lẫn nhau (ví dụ jquery.js trước rồi mới đến slider.js), defer sẽ đảm bảo chúng chạy đúng trình tự.
• Với Async: Sự khó đoán chính là đặc điểm của nó. Nếu bạn có hai script A.js và B.js cùng dùng async, không có gì đảm bảo A.js sẽ chạy trước, ngay cả khi nó được đặt trước trong HTML. Script nào tải xong trước sẽ chạy trước. Điều này khiến async chỉ phù hợp với các script hoàn toàn độc lập.

Khi nào nên sử dụng Async và khi nào nên dùng Defer?

Nắm vững lý thuyết rồi, giờ là lúc áp dụng vào thực tế. Cách dùng async và defer đúng chỗ chính là chìa khóa để tối ưu tốc độ tải trang.

Các trường hợp lý tưởng để dùng thuộc tính Async

Bạn nên sử dụng async cho các script độc lập, không cần tương tác với DOM và không phụ thuộc vào bất kỳ script nào khác. Chúng thường là các script của bên thứ ba.

• Google Analytics: Script theo dõi người dùng, hoạt động độc lập.
• Script quảng cáo: Các script từ Google Adsense hoặc các mạng quảng cáo khác.
• Script của các widget mạng xã hội: Nút chia sẻ, hộp chat…

Các trường hợp lý tưởng để dùng thuộc tính Defer

Bạn nên sử dụng defer cho các script quan trọng với chức năng của trang, cần tương tác với DOM hoặc cần được thực thi theo một thứ tự nhất định.

• File JavaScript chính của website: Ví dụ app.js hay main.js, chứa các logic tương tác chính.
• Thư viện JavaScript: Các thư viện như jQuery, Bootstrap JS cần DOM sẵn sàng để hoạt động.
• Các script điều khiển giao diện: Slider, menu, hiệu ứng animation… cần các phần tử HTML để thao tác.

Async và Defer: Cái nào tốt hơn cho SEO?

Cả hai thuộc tính này đều là đồng minh đắc lực của SEO, vì chúng trực tiếp cải thiện trải nghiệm người dùng – một yếu tố xếp hạng quan trọng của Google.

Tác động đến các chỉ số Core Web Vitals

Bằng cách loại bỏ render-blocking JavaScript, cả async và defer đều giúp trình duyệt hiển thị nội dung đầu tiên nhanh hơn. Điều này cải thiện đáng kể chỉ số First Contentful Paint (FCP).

Nó cũng có tác động tích cực đến Largest Contentful Paint (LCP), đặc biệt khi phần tử lớn nhất của trang không bị JavaScript chặn lại. Nhìn chung, defer thường được xem là an toàn và ổn định hơn cho các chỉ số này vì nó đảm bảo một quá trình render mượt mà, không bị ngắt quãng bất chợt như async.

Cách tối ưu để cải thiện điểm số SEO

Để có điểm số PageSpeed Insights tốt nhất, WiWeb khuyên bạn:

1. Ưu tiên defer: Hãy dùng defer làm lựa chọn mặc định cho hầu hết các script trên trang của bạn.
2. Chỉ dùng async khi cần: Dành async cho các script của bên thứ ba, không quan trọng và hoàn toàn độc lập.
3. Kiểm tra kỹ lưỡng: Sau khi áp dụng, hãy dùng các công cụ như Google PageSpeed Insights để đo lường lại và đảm bảo không có lỗi phát sinh.

Giải đáp các câu hỏi thường gặp (FAQ)

Dưới đây là một vài câu hỏi mà chúng tôi thường nhận được về chủ đề này.

Kết luận

Việc hiểu và áp dụng đúng thuộc tính async và defer không còn là một tùy chọn, mà là một kỹ năng cần thiết để xây dựng các trang web nhanh và thân thiện với người dùng. Hãy nhớ quy tắc đơn giản:

• Dùng defer cho các script cần DOM và phải chạy theo thứ tự.
• Dùng async cho các script độc lập, không quan trọng từ bên thứ ba.

Bằng cách này, bạn có thể giảm đáng kể thời gian tải trang và mang lại trải nghiệm tốt nhất cho người dùng.

Bạn đã lựa chọn được thuộc tính phù hợp cho dự án của mình chưa? Nếu còn bất kỳ thắc mắc nào, hãy để lại bình luận bên dưới nhé!

Nếu bạn cần một website chuyên nghiệp được tối ưu tốc độ ngay từ đầu để phát triển thương hiệu, WiWeb luôn sẵn sàng tư vấn. Liên hệ với chúng tôi nhé!